EnglishKhám phá cách BIM và dữ liệu được kết nối giúp các nhóm dự án xây dựng tăng cường phối hợp, tối ưu hóa quy trình làm việc và đưa ra quyết định hiệu quả hơn, từ đó nâng cao hiệu quả triển khai dự án.
Trong ngành xây dựng, một thách thức phổ biến vẫn luôn tồn tại: các nhà thầu đang sử dụng nhiều dữ liệu hơn bao giờ hết, nhưng vẫn gặp khó khăn trong việc chuyển hóa những thông tin đó thành giải pháp cho các vấn đề phát sinh tại công trường. Yếu tố còn thiếu không nhất thiết là dữ liệu nhiều hơn hay chất lượng hơn, mà chính là sự kết nối.
Điều gì sẽ xảy ra nếu thách thức lớn nhất của ngành xây dựng có thể trở thành giải pháp hiệu quả nhất?
Dữ liệu chỉ thực sự giúp cải thiện hiệu quả hoạt động khi được truyền tải đến đúng người, đúng nơi và đúng thời điểm, qua đó hỗ trợ phòng ngừa và giải quyết vấn đề một cách hiệu quả. Trong bài viết này, người viết muốn làm rõ những giá trị thiết thực mà sự kết nối dữ liệu mang lại cho những người trực tiếp tham gia thiết kế và xây dựng các công trình.
Canam, một doanh nghiệp hàng đầu Bắc Mỹ trong lĩnh vực gia công kết cấu thép, là minh chứng điển hình cho sức mạnh của dữ liệu được kết nối trong hoạt động sản xuất và thi công.
Một ví dụ gần đây đến từ dự án nhà cao tầng tại trung tâm Toronto, nơi đội ngũ thi công của Canam phát hiện các hạng mục bê tông bắt đầu có sai lệch vượt quá dung sai cho phép. Trong một dự án thiếu sự kết nối dữ liệu, sai lệch này có thể chỉ được phát hiện khi cấu kiện được vận chuyển đến công trường nhưng không thể lắp đặt đúng vị trí. Điều đó buộc đội ngũ thi công phải mất nhiều giờ chỉnh sửa trực tiếp trên cao, vừa làm phát sinh chi phí, vừa ảnh hưởng đến tiến độ và an toàn lao động.
Tuy nhiên, nhờ dữ liệu từ công trường được kết nối theo thời gian thực với nhà máy gia công, đội ngũ Canam đã phát hiện sai lệch từ nhiều tuần trước khi vấn đề có thể ảnh hưởng đến công tác lắp dựng. Nhờ đó, họ kịp thời điều chỉnh thông số gia công cho những cấu kiện vẫn đang trong dây chuyền sản xuất.
Không ai phải làm việc vất vả hơn vì sai lệch này. Đơn giản là họ đã nắm bắt thông tin sớm hơn, từ đó chủ động ngăn ngừa công việc phải làm lại, giảm thiểu rủi ro an toàn và tránh chậm trễ tiến độ dự án.
Đó chính là sức mạnh của dữ liệu được kết nối: góp phần xây dựng một ngành xây dựng có khả năng dự đoán và kiểm soát tốt hơn, an toàn hơn, đồng thời tăng cường sự phối hợp giữa những con người cùng tham gia kiến tạo công trình.
Dữ liệu là tài sản chưa được khai thác đúng tiềm năng
Xây dựng là một trong những ngành tạo ra khối lượng dữ liệu lớn nhất thế giới, khi mỗi dự án đều phát sinh hàng nghìn bản vẽ, thông số kỹ thuật, tiến độ thi công và thông tin thực tế từ công trường. Tuy nhiên, trong nhiều thập kỷ, các doanh nghiệp xây dựng vẫn chưa tận dụng được kho dữ liệu quý giá này. Thông tin được tạo ra, lưu trữ rồi gần như bị bỏ quên, cho đến khi có người cần sử dụng nhưng lại không thể tìm thấy.
Kho dữ liệu quý giá này chỉ thực sự phát huy giá trị khi được kết nối xuyên suốt từ khâu thiết kế, gia công đến thi công tại công trường theo thời gian thực, mà không cần phải nhập liệu thủ công mỗi khi chuyển giao thông tin giữa các bộ phận.
Hoạt động của Canam là minh chứng rõ nét cho cách tiếp cận này. Với các đội ngũ triển khai bản vẽ phân bố tại Bắc Mỹ, Romania, Ấn Độ và Philippines, Canam đã xây dựng quy trình làm việc dựa trên một mô hình dữ liệu tập trung và được kết nối. Nhờ đó, công việc có thể được chuyển giao liên tục giữa các đội ngũ ở nhiều múi giờ khác nhau, thay vì phải chờ đến giờ làm việc của một văn phòng cụ thể.
Đây không đơn thuần là thành công trong việc ứng dụng công nghệ. Nhờ định hướng đầu tư chiến lược của ban lãnh đạo, xem dữ liệu được kết nối là một tài sản quan trọng của doanh nghiệp, Canam hiện có thể triển khai các hoạt động theo hướng chủ động hơn, đồng thời nâng cao khả năng phối hợp giữa các bộ phận.
Cái giá mà con người phải trả khi dữ liệu thiếu kết nối
Hệ quả tốn kém nhất của việc dữ liệu thiếu kết nối không nằm ở khoảng trống thông tin, mà ở những công việc phát sinh mà con người buộc phải thực hiện để bù đắp cho sự thiếu hụt đó.
Một cuộc khảo sát năm 2024 của Dodge Construction Network với các nhà thầu tại Mỹ và Canada cho thấy 98% từng gặp phải các vấn đề nghiêm trọng về chất lượng trong các dự án chỉ trong vòng ba năm gần nhất, bao gồm sai sót, thiếu sót thông tin và công việc phải làm lại. Phần lớn những vấn đề này bắt nguồn từ một thực trạng đơn giản: chỉ 11% nhân sự tại công trường cho biết họ luôn có thể tiếp cận đầy đủ thông tin cần thiết về hạng mục và vị trí thi công. Bên cạnh đó, riêng các vấn đề về phối hợp giữa các bộ phận đã khiến biên lợi nhuận của doanh nghiệp sụt giảm trung bình 10% mỗi năm.
Bất kỳ ai từng làm ca đêm tại xưởng sản xuất đều có thể hiểu rõ tình trạng này. Trước khi dữ liệu được kết nối, chỉ một kích thước bị thiếu trên bản vẽ cũng có thể khiến một cấu kiện phải nằm chờ cho đến khi liên hệ được với nhân viên triển khai bản vẽ. Đôi khi chỉ mất 20 phút, nhưng cũng có trường hợp phải đợi đến tận ca làm việc tiếp theo. Khi tình trạng này lặp lại trên quy mô cả một đội ngũ, những phút chờ đợi tưởng chừng nhỏ nhặt sẽ tích tụ thành một khoản chi phí vô hình: những nhân sự lành nghề phải dành thời gian tìm kiếm và xác minh thông tin thay vì tập trung vào công việc chuyên môn của mình.
Khi dữ liệu được kết nối và mọi thành viên đều có thể dễ dàng truy cập thông tin cần thiết, khoảng trống này sẽ được thu hẹp trước khi nó gây lãng phí thời gian làm việc và ảnh hưởng đến hiệu quả sản xuất.
Giải pháp tiềm ẩn
Dữ liệu được kết nối không phải là một giải pháp công nghệ hào nhoáng hay dễ dàng nhận thấy. Thay vào đó, nó âm thầm hoạt động như một lớp hạ tầng dữ liệu nền tảng, hỗ trợ xuyên suốt các hoạt động của doanh nghiệp. Tuy nhiên, những tác động mà nó mang lại là không thể phủ nhận. Tại Canam, dữ liệu được kết nối đang thay đổi cách hàng nghìn nhân viên thực hiện công việc hằng ngày.
Trimble Connect đóng vai trò là nguồn thông tin thống nhất và đáng tin cậy, như cách một điều phối viên dự án tại Canam mô tả. Thay vì phải liên hệ với nhiều người và chờ đợi nhân sự phụ trách cung cấp thông tin, bất kỳ thành viên nào cũng có thể truy cập dữ liệu cần thiết ngay khi có nhu cầu. Sự thay đổi này đã được triển khai trên quy mô lớn, khi Canam ứng dụng Trimble Connect cho hơn 1.000 người dùng tại các nhà máy và văn phòng trên toàn thế giới.
Giá trị của sự kết nối còn được thể hiện qua những thay đổi nhỏ nhưng thiết thực trong công việc hằng ngày. Philippe Lebel, chuyên gia làm việc trong lĩnh vực công nghệ không gian địa lý và luyện kim tại Canam, từng là người duy nhất có khả năng phân tích và diễn giải dữ liệu quét 3D do chính mình thực hiện. Điều này vô tình khiến anh trở thành một điểm nghẽn trong quy trình trao đổi thông tin, bởi các thành viên khác phải phụ thuộc vào anh để tiếp cận dữ liệu.
Trimble Connect đã giúp giải quyết vấn đề này bằng cách mở rộng khả năng tiếp cận và khai thác dữ liệu cho toàn bộ đội ngũ. Khi dữ liệu được tích hợp vào một mô hình dùng chung, bất kỳ thành viên nào cũng có thể trực tiếp tìm kiếm và khai thác thông tin cần thiết mà không phải thông qua một cá nhân duy nhất. Nhờ đó, quy trình phối hợp trở nên linh hoạt hơn, đồng thời giảm sự phụ thuộc vào những nhân sự nắm giữ thông tin quan trọng của dự án.
“Bạn chắc chắn không muốn trở thành điểm nghẽn trong quy trình làm việc. Khi thông tin được chia sẻ và kết nối, bạn sẽ thấy hiệu quả công việc được mở rộng vượt xa những gì bản thân có thể đạt được nếu chỉ làm việc một mình.”
— Philippe Lebel, Bộ phận Đổi mới, Công nghệ Địa lý & Luyện kim, Tập đoàn Canam
Lợi ích tương tự cũng được thể hiện trong quá trình hợp tác với khách hàng. Sau khi được một quản lý dự án của Canam giới thiệu các công cụ theo dõi và quản lý vấn đề trên Trimble Connect, một khách hàng đã đánh giá cao hiệu quả của giải pháp này đến mức yêu cầu tiếp tục sử dụng trong tất cả các dự án tiếp theo.
Những hành động doanh nghiệp có thể thực hiện ngay từ bây giờ
1) Xác định dữ liệu là tài sản chiến lược. Dự án hiện đại hóa nhà máy Lévis của Canam là minh chứng rõ ràng nhất cho cách tiếp cận này. Sau khi đầu tư vào các công cụ và quy trình kết nối dữ liệu, nhà máy đã ghi nhận mức cải thiện hiệu suất lên đến 82% chỉ trong vòng 18 tháng. Kết quả này đến từ việc ban lãnh đạo xem hạ tầng dữ liệu là một ưu tiên chiến lược cần được đầu tư đúng mức, thay vì chỉ coi đó là một khoản chi phí phần mềm thông thường.
Chúng tôi đã ghi nhận mức cải thiện hiệu suất lên đến 82%. Chỉ trong vòng 18 tháng, hiệu suất hoạt động của nhà máy đã tăng 82%.”
— Gino Bernier, Tổng Giám đốc Nhà máy Lévis, Tập đoàn Canam
2) Kết nối dữ liệu từ công trường ngay từ giai đoạn đầu. Những dữ liệu có giá trị nhất không chỉ được tạo ra tại văn phòng, mà còn phát sinh trực tiếp tại công trường, trong nhà máy sản xuất và xuyên suốt các ca làm việc. Khi doanh nghiệp xây dựng được luồng trao đổi dữ liệu hai chiều giữa công trường và mô hình thiết kế, họ có thể hình thành một hệ thống cảnh báo sớm, giúp phát hiện và xử lý những vấn đề tiềm ẩn trước khi chúng trở thành các sự cố bất ngờ gây tốn kém chi phí.
3) Lựa chọn đối tác công nghệ thay vì chỉ lựa chọn công cụ. Việc Canam sẵn sàng thử nghiệm các công nghệ mới, từ quét 3D, kính thông minh đến máy toàn đạc điện tử, xuất phát từ mối quan hệ hợp tác với Trimble, một đối tác công nghệ luôn sẵn sàng đồng hành cùng doanh nghiệp trong quá trình nghiên cứu và triển khai giải pháp. Như một quản lý nhà máy đã chia sẻ, nếu doanh nghiệp chờ đến khi một công nghệ được chứng minh hoàn toàn hiệu quả mới bắt đầu áp dụng, thì họ đã tự đặt mình vào thế tụt hậu.
Kết luận
Điều thực sự thay đổi khi dữ liệu được kết nối không phải là bản chất của ngành xây dựng, mà là cách con người phân bổ thời gian và công sức trong công việc. Khi dữ liệu được luân chuyển liền mạch theo quy trình làm việc thực tế, từ công trường đến nhà máy, từ ca làm việc này sang ca làm việc khác, hay giữa các đội ngũ triển khai bản vẽ tại nhiều quốc gia, nhân sự sẽ không còn phải dành quá nhiều thời gian khắc phục những bất cập do thiếu kết nối thông tin. Thay vào đó, họ có thể tập trung vào những công việc chuyên môn mà mình thực sự có thế mạnh.
Sự thay đổi này đã được thể hiện rõ tại các nhà máy của Canam, nơi đội ngũ quản lý đang nghiên cứu ứng dụng robot và công nghệ tự động hóa vào những công đoạn gia công mang tính lặp lại. Mục tiêu không phải là thay thế những con người đã góp phần xây dựng và phát triển ngành công nghiệp này, mà là trang bị cho họ những công cụ hiện đại và hiệu quả hơn, thay vì chỉ dựa vào thước đo và kinh nghiệm cá nhân.
Tóm lại, ngành xây dựng đang đứng trước cơ hội chuyển đổi mạnh mẽ thông qua việc khai thác hiệu quả một tài sản vốn đã sẵn có: dữ liệu. Bằng cách kết nối dữ liệu với tất cả những người tham gia vào quá trình xây dựng, từ đội ngũ thiết kế, nhân sự tại nhà máy đến lực lượng thi công ngoài công trường, doanh nghiệp có thể tạo ra một phương thức triển khai dự án hiệu quả hơn, phối hợp chặt chẽ hơn và tối ưu nguồn lực tốt hơn.
– Nguồn: Trimble
